trị thuỷ
Định nghĩa
- Động từ:
- Kiểm soát và điều tiết dòng chảy của nước: "trị thuỷ" chỉ hành động sử dụng các biện pháp kỹ thuật, công trình hoặc phương pháp truyền thống để ngăn ngừa lũ lụt, điều hướng sông ngòi, hoặc khai thác nguồn nước một cách có hiệu quả.
- Quản lý nguồn nước: "trị thuỷ" cũng được dùng để nói về việc bảo vệ và khai thác tài nguyên nước, đặc biệt trong bối cảnh nông nghiệp và xây dựng.
Ví dụ sử dụng
- Động từ:
- Người Việt cổ đã biết trị thuỷ để phát triển nông nghiệp lúa nước. (Người Việt xưa đã kiểm soát dòng nước để phục vụ canh tác.)
- Các kỹ sư đang nghiên cứu phương án trị thuỷ cho vùng đồng bằng sông Cửu Long. (Các chuyên gia tìm cách điều tiết nước để chống lũ ở khu vực này.)
- Công tác trị thuỷ đòi hỏi sự phối hợp giữa nhiều ngành. (Việc quản lý nước cần sự hợp tác liên ngành.)
Các cách sử dụng nâng cao
"trị thuỷ sông Hồng": kiểm soát và điều tiết dòng chảy của sông Hồng, một trong những con sông lớn ở miền Bắc Việt Nam.
- Dự án trị thuỷ sông Hồng đã giúp giảm thiểu thiệt hại do lũ lụt. (Công trình quản lý nước sông Hồng làm giảm rủi ro lũ lụt.)
"khoa học trị thuỷ": ngành học nghiên cứu về quản lý nước, thủy lợi và các biện pháp chống lũ.
- Khoa học trị thuỷ là nền tảng để phát triển nông nghiệp bền vững. (Ngành học này cung cấp kiến thức cho việc kiểm soát nước.)
Biến thể và từ gần giống
Thuỷ lợi (danh từ): công trình hoặc hệ thống quản lý nước phục vụ nông nghiệp.
- Hệ thống thuỷ lợi giúp cung cấp nước tưới cho đồng ruộng.
Chống lũ (động từ): hành động ngăn ngừa lũ lụt, một phần của trị thuỷ.
- Các đê điều là biện pháp chống lũ hiệu quả.
Từ đồng nghĩa
- Quản lý nước: kiểm soát và điều tiết nguồn nước.
- Điều tiết dòng chảy: làm cho dòng nước chảy theo hướng mong muốn.
- Khai thác nước: sử dụng nguồn nước một cách có kế hoạch.
Thành ngữ liên quan
- Trị thuỷ trị nhân: ý nói việc quản lý nước cũng giống như quản lý con người, cần có phương pháp và sự khéo léo.
- Ông cha ta thường nói "trị thuỷ trị nhân" để nhấn mạnh tầm quan trọng của sự tinh tế trong quản lý. (Việc xử lý nước và con người đều đòi hỏi kỹ năng.)